De rechtsfiguur van de huwelijkse voorwaarden

Over huwelijkse voorwaarden kan onwetendheid en/of onduidelijkheid bestaan. In dit artikel volgt een beknopte uitleg van deze ‘verzakelijking’ van het huwelijk.

Wat zijn huwelijkse voorwaarden?
Zoals het begrip al illustreert, worden er hiermee voorwaarden aan het (wettelijke en rechtsgeldige) huwelijk tussen de (aanstaande) echtgenoten gesteld. Gedacht kan worden aan het scheiden (en daarmee beschermen) van het afzonderlijke vermogen van de gehuwden zonder enige verrekening van dat vermogen, ook wel het uitsluiten van de gemeenschap van goederen genoemd. Dan is er sprake van koude uitsluiting. Dat is het een tegenhanger van de gemeenschap van goederen (gedeeld vermogen), op basis waarvan echtgenoten automatisch huwen ingeval zij geen huwelijkse voorwaarden overeenkomen. Huwelijkse voorwaarden kunnen zowel vóór als tijdens het huwelijk worden opgemaakt.

De rechtsgevolgen van huwelijkse voorwaarden
Logischerwijs worden de gehuwden door het sluiten van huwelijkse voorwaarden in principe gebonden aan de door hen gemaakte afspraken, mits de (gevolgen van de) afspraken niet in strijd zijn met de redelijkheid en billijkheid.

De voorwaarden gelden echter ook voor partijen buiten het huwelijk, zoals schuldeisers. Wanneer een van de echtgenoten een bedirjf heeft en daardoor schulden heeft of krijgt, dan kunnen schuldeisers zich niet verhalen op het vermogen van de andere echtgenoot. Wil deze ‘derdenwerking’ mogelijk zijn, dan dienen de huwelijkse voorwaarden ingeschreven te staan in het huwelijksgoederenregister.

Bij een echtscheiding zal het huwelijk in beginsel conform de relevante bepalingen van de huwelijkse voorwaarden worden ontbonden en afgewikkeld. De redelijkheid en billijkheid kan echter eisen dat de rechter een andere afwikkeling vereist dan in eerste instantie tussen ex-echtgenoten in de huwelijkse voorwaarden was overeengekomen.

Opstellen van huwelijkse voorwaarden
De wet schrijft voor dat huwelijkse voorwaarden in een notariële akte moeten worden opgemaakt. Wanneer het niet die vorm betreft, zijn de huwelijkse voorwaarden niet rechtsgeldig. Bij het opstellen van de huwelijkse voorwaarden is er voor de notaris ook een adviesrol weggelegd. Hij zal partijen informeren, adviseren en ervoor waken dat er geen (ongewenste) benadeling van één van de partners zal plaatsvinden. Belangrijk is dat de voorwaarden ondubbelzinnig en toereikend genoeg zijn geformuleerd, om geschillen daaromtrent te voorkomen.

Deel dit bericht: